‘भक्तीबरोबर कर्तव्य, कुटुंबाबरोबर समाज आणि तरुणाईबरोबर व्यसनमुक्ती’चा संदेश
परंडा, प्रतिनिधी गोरख देशमाने ता ८ सप्टेंबर २०२६
परंडा शहरातील कुऱ्हाड गल्ली येथील संत सेना महाराज विठ्ठल मंदिरात संत सेना महाराज जयंती मोठ्या उत्साहात, भक्तिमय आणि सामाजिक वातावरणात साजरी करण्यात आली. यावेळी परिसरातील नागरिक, नाभिक समाज बांधव, समाजसेवक, उद्योजक, डॉक्टर, वकील तसेच विविध क्षेत्रांतील मान्यवर आणि युवक मोठ्या संख्येने उपस्थित होते.
संत सेना महाराज हे केवळ वारकरी संत नव्हते, तर कष्ट, प्रामाणिकपणा, सेवा, भक्ती, समता आणि कर्तव्यनिष्ठ जीवनाचा आदर्श देणारे संत होते. त्यांनी आपला पारंपरिक व्यवसाय सांभाळत विठ्ठलभक्ती केली. त्यामुळे संत सेना महाराजांची संतपरंपरा ही गृहस्थाश्रमाचा त्याग करण्यापेक्षा गृहस्थाश्रमात राहून आपली कर्तव्ये प्रामाणिकपणे पार पाडत ईश्वरभक्ती आणि समाजसेवा करण्याची प्रेरणा देणारी आहे.
‘हजामत’ म्हणजे केवळ केसांची नव्हे, तर विकारांची!
संत सेना महाराजांच्या अभंगातील—
“आम्ही वारिक वारिक ।
करू हजामत बारीक ॥”
या ओळींचा आध्यात्मिक अर्थ अत्यंत व्यापक आहे. नाभिकाच्या व्यवसायातील प्रतिमांचा उपयोग करून त्यांनी मनातील अहंकार, काम, क्रोध, लोभ, मोह, मत्सर आणि अज्ञान यांची हजामत करण्याचा संदेश दिला.
त्यांच्या विचारांतून एक महत्त्वाचा सामाजिक संदेश मिळतो—बाह्य रूपापेक्षा अंतःकरण सुंदर असणे महत्त्वाचे आहे. शरीराची स्वच्छता जितकी आवश्यक आहे, तितकीच मनाची स्वच्छताही आवश्यक आहे.
युवकांसाठी संत सेना महाराजांचा संदेश आजही तितकाच महत्त्वाचा
आजच्या काळात तरुण पिढीसमोर व्यसनाधीनता, तणाव, सोशल मीडिया, चुकीची संगत आणि दिशाहीनता यांसारखी अनेक आव्हाने आहेत. अशा परिस्थितीत संत सेना महाराजांच्या जीवनातील श्रम, संयम, भक्ती, प्रामाणिक व्यवसाय आणि कर्तव्यनिष्ठा हे युवकांसाठी दिशादर्शक ठरू शकतात.
व्यसनमुक्त युवक म्हणजे सक्षम कुटुंब आणि व्यसनमुक्त कुटुंब म्हणजे सक्षम समाज. त्यामुळे संतांच्या विचारांना केवळ मंदिरापुरते मर्यादित न ठेवता ते युवकांच्या आचरणात आणणे हीच खरी संतसेवा ठरेल, असा संदेश यावेळी देण्यात आला.
भक्ती आणि कर्तव्य यांचा सुंदर समन्वय
संत सेना महाराजांच्या विचारांचा आणखी एक महत्त्वाचा पैलू म्हणजे “संसार सोडून भक्ती” नव्हे, तर “संसाराची जबाबदारी पार पाडत भक्ती” हा विचार.
आई-वडिलांची सेवा, पती-पत्नीचे परस्पर सहकार्य, मुलांचे संस्कार, प्रामाणिक व्यवसाय, समाजाप्रती बांधिलकी आणि ईश्वरावरील श्रद्धा—या सर्वांचा समतोल साधणारे जीवनच खऱ्या अर्थाने संतविचारांचे जीवन आहे.
आज कुटुंबव्यवस्थेवर विविध प्रकारचे ताण निर्माण होत असताना संत सेना महाराजांचा हा संदेश अधिक महत्त्वाचा ठरतो. कुटुंब मजबूत असेल तर समाज मजबूत होतो आणि समाज मजबूत असेल तर राष्ट्र मजबूत होते.
समाजाला एकत्र बांधण्याची संतपरंपरेची शिकवण
संतपरंपरेने जात-पात, उच्च-नीच, श्रीमंत-गरीब यापलीकडे जाऊन मानवतेला केंद्रस्थानी ठेवण्याचा संदेश दिला. संत सेना महाराजांच्या जीवनातून श्रमाला प्रतिष्ठा, व्यवसायाला सन्मान आणि भक्तीला सामाजिक बांधिलकी जोडण्याची प्रेरणा मिळते.
म्हणूनच संत जयंती ही केवळ धार्मिक उत्सव न राहता समाजातील सर्व घटकांना एकत्र आणणारा सामाजिक संवाद आणि आत्मपरीक्षणाचा दिवस ठरावा, अशी भावना यावेळी व्यक्त करण्यात आली.
मान्यवरांची उपस्थिती
या कार्यक्रमास युवा नेते श्री. विश्वजीत (आबा) ज्ञानेश्वर पाटील, नगरसेवक श्री. अनिल शिंदे यांच्यासह नाभिक समाजातील तसेच विविध क्षेत्रांतील नागरिक मोठ्या संख्येने उपस्थित होते. समाजसेवक, उद्योजक, डॉक्टर, वकील आणि विविध क्षेत्रांत कार्यरत मान्यवरांनी उपस्थित राहून संत सेना महाराजांच्या कार्याला अभिवादन केले व आपले मनोगत व्यक्त केले.
यावेळी श्री. नागेश काशीद, श्री. संतोष डाके, श्री. संतोष भालेकर, श्री. सचिन भालेकर, श्री. नागेश यादव, श्री. दीपक डाके, श्री. नागेश डाके, श्री. प्रदीप भालेकर, श्री. सूरज काळे, श्री. धीरज काळे, श्री. लक्ष्मण वाघमारे, श्री. गणेश जमदाडे, श्री. अंकुश जमदाडे, श्री. पृथ्वीराज डाके, श्री. सागर भालेकर यांच्यासह समाजातील अनेक नागरिक व परिवार उपस्थित होते.
संत जयंतीतून ‘सेवा, संस्कार आणि व्यसनमुक्ती’चा संकल्प
संत सेना महाराज जयंतीचा खरा उत्सव म्हणजे त्यांच्या विचारांचा स्वीकार होय. मंदिरातील विठ्ठलभक्तीबरोबर समाजसेवा, कुटुंबाबरोबर संस्कार, व्यवसायाबरोबर प्रामाणिकपणा आणि युवकांबरोबर व्यसनमुक्तीचा संकल्प केला तर संत सेना महाराजांच्या विचारांना खरी मानवंदना ठरेल.
आजच्या तरुणांनी संतांच्या विचारांतून प्रेरणा घेऊन व्यसनांपासून दूर राहावे, शिक्षण व कौशल्याकडे वळावे, आई-वडिलांचा सन्मान करावा, कुटुंबाची जबाबदारी स्वीकारावी आणि समाज व राष्ट्राच्या विकासासाठी योगदान द्यावे, असे आवाहन यावेळी करण्यात आले.
संत सेना महाराजांचा संदेश एका वाक्यात सांगायचा झाला तर—
“हातात कर्तव्याची साधने, मनात विठ्ठलाची भक्ती आणि जीवनात मानवसेवा असावी.”
संत सेना महाराजांची शिकवण आजच्या पिढीपर्यंत पोहोचवून समताधिष्ठित, व्यसनमुक्त, संस्कारक्षम आणि एकसंघ समाज निर्माण करणे, हीच त्यांच्या जयंतीनिमित्त खरी सामाजिक बांधिलकी असल्याचे यावेळी अधोरेखित करण्यात आले.
